1500 – 1600

Beiaardklok in Zoutleeuw

1510  muzikale hightech in Oudenaarde

De stad Oudenaarde betaalt uurwerkmaker Jan van Spiere omdat hij de negen klokjes van het uurwerk in het stadhuistorentje geschikt maakt voor handspel. Hij hangt er klepels in en verbindt ze met ‘een clavier’ (zie laatste woord van regel 4). De eerste klokkenreeks waarop zowel met de hand als automatisch kan gemusiceerd worden, is een feit.

Flanders Technology anno 1510.

1525  spelen voor een lamsbout in Leuven

De stad Leuven organiseert een speelwedstrijd op de nieuwe beiaard in de Sint-Pieterskerk. De prijzen zijn niet min: een bout lamsvlees van de lokale slager voor de drie spelers die het podium halen.

1530  beiaarderfgoed in Zoutleeuw

De Mechelse klokkengieter Medard Waghevens levert een beiaard van twaalf klokken voor het Brabantse havenstadje Zoutleeuw. Zeven klokken hangen nog in de Sint-Leonarduskerk. Ook al zijn ze nu op rust, ze blijven de oudste materiële getuigenis van de wereldwijde beiaardcultuur.

1531   allerlei liedjes op de beiaard

Historicus Jacob De Meyere haalt in zijn geschiedenis van Vlaanderen de loftrompet boven: Vlamingen zijn vrijgevig, ze bezitten de grootste kerken en ze spelen allerlei liedjes op klokken, net als op kithara’s. Beiaardmuziek is een typisch kenmerk geworden van de Zuidelijke Nederlanden.

1572  het oudste klokkenboek

De Toscaanse ingenieur Girolamo Maggi zit gevangen in een Ottomaanse cel in Constantinopel. In een poging om aandacht te krijgen van de buitenwereld en vrij te komen schrijft hij De tintinnabulis, het oudste boek over klokken. Hij beschrijft hoe er in de Lage Landen in straten en op pleinen gedanst wordt op klokkenmuziek – een schril contrast met zijn persoonlijke situatie.

1587  de oudste afbeelding van een beiaardklavier

De Franse koning Henri III ontvangt een manuscript waarin een aantal ‘singularités’ of curiosa beschreven worden. Daar mocht een Vlaams streekproduct niet in ontbreken. Het resultaat is de vroegst bekende afbeelding van een beiaardklavier.

1587  het vroegst bekende oefenklavier

In een weeshuis in Nijvel wordt een oefenklavier met 17 klokjes geplaatst om een weeskind te onderrichten in beiaardspel. Weer een mijlpaal in de volwassenwording van de beiaard: voortaan geen gebroddel en valse noten meer op toreninstrumenten! Oefenen is nu de boodschap.

1597  de oudste nog spelende beiaard

De Mechelaar Peter Van den Ghein levert 15 klokken voor het Hollandse havenstadje Monnickendam. Beiaardier Henk Verhoef bespeelt nog steeds wekelijks de oudste handbespeelde beiaard ter wereld, intussen toch al met 18 klokken. Aangezien het stemmen van klokken nog niet geperfectioneerd was, is het een beiaard ‘met een persoonlijkheid’.