P

 

Partiaaltonen 

Partiaaltonen of partialen zijn andere benamingen voor de deeltonen of  boventonen van een klok (zie boventonen).  

 

Patina  

Klokkenbrons dat aangetast worden door corrosie, krijgen een lichtgroene patinalaag. Het afschilferen van die zorgt ervoor dat de klokkenwand verdunt, waardoor de klok ontstemd raakt.  

 

Pianoklavier 

Sinds het einde van de 19de eeuw werden pogingen ondernomen om het stokkenklavier van de beiaard te vervangen door een pianoklavier. Tot nog toe zijn die pogingen telkens uitgedraaid op mislukkingen. Mechanische pianoklavieren speelden te stroef en de elektrische en pneumatische systemen lieten geen variaties in volume toe (zie klavier).  

Kleinere automatische speelwerken worden tegenwoordig wel eens verbonden met een elektrisch pianoklaviertje. Dat kan worden gebruikt om de melodieën van de automaat te programmeren, maar men kan er ook “life” eenvoudige liedjes op spelen.  

 
Mechanisch pianoklavier van de beiaard van Chimay



Pinkbeschermer
 

Tijdens een beiaardbespeling komt elk van beide beiaardierspinken tienduizend of meer malen in contact met een toets. Dat zorgt uiteraard voor enige lokale belasting en de meeste beiaardiers kweken dan ook een flinke laag eelt aan de buitenzijde van hun pinken. Om die onschuldige vorm van beroepsvorming toch wat in te dijken dragen de meeste  beiaardiers pinkbeschermers. Een pinkbeschermer heeft meestal de vorm van een kleine vilten koker die om het tweede lid van de pink wordt geschoven. In vroeger tijden, toen de klavieren stroever waren dan nu, werden wel eens indrukwekkender exemplaren vervaardigd die de vergelijking met bokshandschoenen konden doorstaan. Gezien de beperkte markt voor pinkbeschermers vind je ze niet in de muziekwinkel of bij de Brico. Meestal worden ze vervaardigd door een welwillende schoenmaker.  

 

Profiel 

Het profiel van een klok is een van de belangrijkste factoren van de klankkleur van een klok, samen met onder meer de samenstelling het brons, de gaafheid van het gietwerk, de kwaliteit van het stemproces en de aard van de klepel.  

De oudst bewaarde Europese klokken vertonen een zogenaamd bijenkorfprofiel of een suikerbroodprofiel. Vanaf de 14de eeuw maakte een profiel opgang dat als basis kan worden beschouwd van de huidige klokprofielen. De meeste klokkengieters hanteren een eigen profiel dat zij jarenlang handhaven. Hiertoe gebruiken zij een set van sjablonen, waarmee de valse klok gevormd wordt.  

 

Punthoedmodel 

Het punthoedmodel of suikerbroodmodel was het klokprofiel dat tot in de 14dee eeuw gebruikelijk was in onze streken. Het is sterk conisch van vorm, met smalle schouders en een brede basis. 

In Zuid-Europa worden nog steeds klokken met een gelijkaardig profiel gegoten. Dit profiel resulteert normalerwijze in een wat droge, korte klank.


Klok met punthoedprofiel in Toscane